صوت | حماسه‌ای برای آزادی بیان از اسارت رسانه‌ها

شناسنامه

• زمان: محرم 98
• مکان: دانشگاه هنر
• تعداد: 10 جلسه
• موضوع: حماسه‌ای برای آزادی بیان از اسارت رسانه‌ها
• دریافت سخنرانی‌ها:(کیفیت پایین) اینجا
• گزارش تصویری:

معرفی بحث:

اطلاع‌رسانی و انتقال پیام دین، موضوعی محوری است و در حماسه کربلا نیز پیام‌رسانی، موضوعی بسیار مهم و تعیین‌کننده بوده است. واکاوی ابعاد رسانه و تأثیرگذاری آن در حماسه عاشورا و در عصر حاضر، چگونگی بهر‌ه‌گیری جبهه باطل از رسانه، الزامات جبهه حق در نحوه مراجعه به رسانه و ضرورت نگاه ایجابی به رسانه و ... از جمله مواردی هستند که در ده جلسه ذیل در دانشگاه هنر مورد بررسی استاد پناهیان قرار گرفته است.

فهرست:

جلسه1(98/06/19): اهمیت رسانه در حماسه کربلا و در دین

• محوریت موضوع رسانه در حماسه کربلا
• معنای حفظ اسلام، امکان رساندن اسلام به نسل‌های بعدی است
• هر حماسه‌ای، رسانه نبوده است
• تفاوت جنس رسانه در حماسه کربلا
• جنبه رسانه‌ای و انتقال پیام عاشورا، محقق شده است
• انتقال پیام دین، چگونه بهتر خواهد شد؟
•  ضعف ما در بسته‌بندی و انتقال مفاهیم دینی
• ضعف در زیبایی‌شناختی و انتقال زیبایی‌های دین
• زیبایی‌های معنوی ما درست رسانه‌ای نشده‌اند
• مشکل ما در انتقال ژرفای عقلانی و حکمی دین
• بسته‌بندی ناصحیح رسانه‌ای از دین، عامل اختلاف نظر
• دین‌گریزی‌های نابه‌جا در اثر عدم‌اطلاع‌رسانی صحیح از دین
• امام حسین(ع) و جبران کوتاهی‌های موجود در اطلاع‌رسانی دین

---

جلسه2(98/06/20): هدف انتقال پیام

• ما دائماً مصرف‌کننده محصولات رسانه هستیم
• تأثیر فهم رسانه بر درک و بهره‌برداری از مفاهیم دینی
• اهمیت بررسی آثار رسانه بر انواع مخاطبان
• بزرگترین گناهان و بزرگترین ثوابها در موضوع انتقال پیام رخ می‌دهد
• احکام و آداب رسانه را باید فرابگیریم
• رسانه، ابزار مدیریت کردن جوامع
• نمونه‌ای در مورد ضعف عملکرد رسانه‌ای
• مدیریت را بدون رسانه نمی‌توان اصلاح کرد
• شرایط رسانه در حکومت امام زمان(عج)
• رسانه، مهمترین ابزار موفقیت نفاق
• در رسانه، صداقت اصل پیام و صحت آن کافی نیست
• در رسانه‌های غربی، صداقت یک ابزار است
• اشتباه ما این است که صداقت را کافی می دانیم
• اهمیت هدف و اثر پیام بر مخاطب
• کم‌توجهی ما بیشتر در مورد هدف و اثر پیام بر مخاطب است
• آسیب‌های نظام فعلی آموزش دین
• توجه به اثر کار و پیام ما بر مخاطب
• با چه اصولی باید اثر پیام را حفظ کرد؟
• هدف ما در اثرگذاری بر مخاطب، چه چیزی باید باشد؟
• ما می‌خواهیم مخاطب را به چه چیزی برسانیم؟
• در انتقام پیام، اول صداقت را رعایت کنیم و دوم اینکه انسانها را به خودشان برسانیم
• هدف کلی یک رسانه سالم؛ بازگشت انسان به خودش و پیدا کردن خویش است

---

جلسه3(98/06/21): نهضت روشنگری و رفع سوء تفاهم به کمک رسانه

• در زمان امام زمان(عج)، جبهه حق چگونه از جبهه باطل جدا می‌شود؟
• روشن شدن حق، عامل مؤمن شدن یا تسلیم شدن مردم
• اکثر کسانی که در جبهه باطل هستند، دچار سوء تفاهم شده‌اند
• نهضت روشنگری و رفع سوء تفاهم؛ ضرورتی برای پذیرش حق توسط اکثر مردم
• نمونه‌هایی از رفع سوء تفاهم
• وابستگی به یک گروه و جریان سیاسی، یکی از عوامل ایجاد سوء تفاهم
• دو پیشنهاد برای رفع سوء تفاهم

1.  کسانی که ادبیات غرب را می‌پسندند، متعصبانه با نظرات غربی برخورد نکنند
2. کسانی که از ادبیات دینی استفاده می‌کنند، روش استفاده خود از ادبیات دین را اصلاح کنند

• رسانه، امکان تبادل نظرات بین این دو گروه را فراهم می‌کند
• یک نمونه از روش بزرگان؛ امام(ره) با ادبیاتی روشنفکرانه و ملموس از روضه و اشک دفاع می‌کرد
• نظرات علمی برخی از بزرگان، منشأ برخی از سوء تفاهم‌ها
• بررسی آزادی در اسلام، به عنوان مسأله‌ای که عامل سوء تفاهم شده است
• آزادی در غرب بیشتر است یا در اسلام؟
• رعایت آزادی روانی در اسلام
• نقدی بر ادبیات رایج دینی: حجاب را مسأله‌ای عقلانی و دارای منافع اجتماعی بدانیم
• ضرورت نگاه عقلانی به احکام دین
• با دفاع عقلانی از دین، رفع سوء تفاهیم کنیم
• نقش رسانه‌ها در ایجاد سوء تفاهم
• اگر جبهه باطل قوی شده به دلیل سوءتفاهم است
• اگر جبهه حق آنقدر که باید قوی نیست، به دلیل دفاع نامناسب از دین است
• معنای آیه «أَکْثَرُهُمْ لَا یَعْقِلُونَ» چیست؟
• آیا تلخ بودن حق، باعث گریز مردم از حق شده است؟   
• سوءتفاهم، مهم‌ترین عامل گرایش به جبهه باطل
• کمک تجربه به رشد انسان

---

جلسه4(98/06/22): عملکرد رسانه‌ای جبهه باطل

• سوء استفاده دولت‌های غیرمردمی از رسانه
• شرط درست عمل کردن رسانه چیست؟
• نحوه عملکرد نامطلوب در رسانه‌ها، جدید نیست
• دو حوزه مورد نظر از رسانه:

1. عرصه اندیشه و تفکر
2. عرصه خبررسانی

• آسیب‌هایی که ضعف‌های رسانه‌ای ما داشته است
• ما باید با روش انتقال پیام دین آشنا شویم
• بتوانیم خودمان دین را از خود دین دریافت کنیم
• روش کار نامطلوب رسانه‌ها را بدانیم
• اهمیت صلابت در دینداری و شناخت عملکرد رسانه‌ای دشمن
• اهمیت شناخت نوع عملکرد رسانه‌های باطل
• رسانه دشمن از قدرت گرفتن جبهه حق و تضعیف جبهه باطل هیچ وقت چیزی نمی‌گوید
• ما در دانش تبلیغ حرف حق، ضعیفیم
• مراجعه به قرآن؛ مسخره کردن، عملیات روانی دشمن علیه جبهه حق
• چه ملاحظات دیگری را باید هنگام انتقال پیام در نظر داشت؟
• بازگشت به خویش؛ اثر مد نظر در رسانه
• دین، چیزی را تحمیل نمی‌کند
• انسان همه چیز دارد و فقط نیاز به یادآوری دارد
• آشنایی با قول بلیغ و سه راه قرآنی برای تبلیغ دین و رساندن پیام دین

---

جلسه5(98/06/23): از هر روشی نمی‌توان بر تأثیرگذاری استفاده کرد

• معیار تأثیرگذاری پیام بر مخاطب چیست؟
• مخاطب نباید طوری جذب شود که مسلوب الاختیار شود  
• در رسانه، جاذبه‌ با نوعی دافعه همراه است
• هدف تأثیرگذاری بر مخاطب، یک هدف مطلق نیست
• نظر قرآن در مورد تأثیرگذاری بر مخاطب
• روش تبلیغ دین به شدت محدود شده و از هر روشی نمی‌توان برای تبلیغ دین استفاده کرد
• هر کسی زیاد جذب‌مان کرد، احساس توهین کنیم
• تلاش کنیم خودمان جذب شویم و اشاره‌ها را بگیریم
• روش رسانه‌ای خوبان چگونه بوده است؟
• آیا با این روش تبلیغ دین، کار دین راه می‌افتد؟
• کمک تجربه به تبلیغ دین
• مواردی از امتیازهای روش تبلیغی دین
• ملاحظاتی در مورد رسانه و آزادی
• نقدی بر آزادی مورد ادعا در غرب
• آشنایی با منطق لذت و راحت در دین
• سوءتفاهم در مواجهه با دین

---

جلسه6(98/06/24): حفظ کرامت و حق انتخاب انسان در رسانه

• حقایق دین را نمی‌توان به هر روشی منتقل کرد
• رعایت احترام انسان و حق انتخاب او، یکی از معیارهای انتقال پیام در دین
• پیام نباید حق انتخاب انسان را سلب کند
• پرجاذبه بودن تبلیغات، بی‌احترامی به انسان است
• نباید رسانه، مخاطب خود را مرعوب نماید
• چه کسانی هنگام کار رسانه‌ای به انسان احترام نمی‌گذارند؟
• رسانه های مذهبی و ضرورت حفظ کرامت انسان
• ایجاد فضای دوقطبی، مانع حفظ کرامت انسان است
• مرعوب نشدن، یکی از عوامل نیروبخش به اهالی رسانه در دین
• با توجه به قرآن کریم روحیه مؤمنین در کار رسانه‌ای، چگونه است؟
• از خود گذشتگی، لازمه کار رسانه‌ای
• ملاحظاتی در مورد پیام، پیام‌دهنده و پیام‌گیرنده
• پیام، مقید به هدف است

---

جلسه7(98/06/25): واقع بینی، مهمترین ویژگی مخاطب یک رسانه خوب

• مخاطب یک رسانه خوب، چه کسی است؟
• آیا می‌شود ذائقه مخاطب را تغییر داد؟
• تغییر ذائقه مخاطب در حوزه‌های مختلف
• رسانه خوب باید پیام صحیح و مؤثر را به مخاطب برساند
• رسانه خوب باید بتواند مخاطب خودش را خلق کند و آن را بسازد
• تأثیرگذاری نباید باعث سلب اختیار مخاطب شود
• قرآن و شرایط مخاطب یک رسانه خوب
• مخاطب خوب، یک مخاطب واقع‌بین است
• کسانی که از قیامت می‌ترسند؛ افراد واقع‌بینی هستند
• کسی که قلب دارد، یعنی عقل دارد
• همه واقعیت را باید دید

---

جلسه8(98/06/26): غرض‌ها و علایق پنهان در رسانه

• تأثیر علایق صاحبان رسانه بر نحوه تنظیم و جهت‌گیری اخبار
• مردم باید از صداقت و جهت‌گیری رسانه آگاه باشند
• غرض داشتن در اطلاع‌رسانی، همیشه هست
• اهمیت چیستی غرض رسانه
• تمام رسانه‌ها، غرضی از اطلاع‌رسانی دارند
• در خبررسانی، گرایش ناصحیح نباید داشت
• آیا می‌توان در رسانه حرف مبهم زد؟
• بررسی نمونه‌هایی از اغراض در رسانه
• یک رسانه کدام بخش‌های یک سخنرانی و مصاحبه را انتخاب و برجسته می‌کند؟
• کسی که غرض بدی دارد، چگونه پیام را تنظیم می‌کند؟
• پنهان کردن غرض بد و خوب جلوه دادن غرض بد
• کسی که خبر می‌دهد، باید ناصح و امین باشد 
• اینکه چه کسی خبر می‌دهد، مهم است
• آیه و روایاتی در مورد منبع خبر

---

جلسه9(98/06/27): ملاحظاتی ایجابی در حوزه رسانه

• یک پیامبر چه مقررات رسانه‌ای را باید رعایت می‌کرده است؟
•  رسانه‌های اجتماعی چگونه باید اداره شوند؟
• جنگ روانی برای رسیدن به هدف خوب، خوب نیست
• بازگشت به خود، هدف کار رسانه‌ای
• ملاحظات ایجابی در حوزه رسانه
• مردم دنبال لذت و منفعت هستند
• هدف غایی دین، یک امر منفعتی است یا معنوی؟
• دین هم به دنبال منفعت انسان است
• نقدی بر اصطلاح ارزش‌ها و تبیین واقع‌گرایی    
• دین، رسیدن به همه منافع و منافع روحی را در نظر دارد
• آشنایی با معنا و ابعاد منفعت‌طلب بودن
• سوءاستفاده از اصطلاح ارزشی بودن و واقع‌گرایی
• تبلیغ دین را از نقطه مشترک دین و مخاطب باید شروع کرد
• منافع، اولین نقطه مشترک دین و مخاطب
• دین به دنبال منافع و لذت حداکثری است
• با توجه به جایگاه منفعت در دین، جایگاه عشق و عاطفه کجاست؟ 

---

جلسه10(98/06/28): واقع‌بینی مدنظر دین در حوزه رسانه

• نقص رسانه‌های دینی و رسانه‌های غیردینی
• ضرورت ایجاد نهضت رفع سوءتفاهم
• دین یعنی واقع بینی و تعقل
• تلاش ابلیس برای دور کردن انسان از واقع‌بینی
• تفاوت واقع‌بینی مدنظر دین و نگاه‌های مادی در مورد واقع‌گرایی
• ادبیات قرآن و ائمه(ع) در مورد واقع‌گرایی چگونه است؟
• ادبیات رایج مسیحیت و ایجاد سوء تفاهم
• برخی از آثار اجتماعی منفت‌گرایی و تعقل در مدیران
• رفاه و شکم‌بارگی، مانع تعقل است
• ضرورت تجدید نظر در ادبیات دینی متداول
• با کمک رسانه، عقلانیت را افزایش دهیم
• شفافیت، نمونه بحثی کاملاً عقلانی
• شفافیت در سیره و گفتار امیرالمؤمنین(ع)
• اگر ادبیات دینی اصلاح نشود، دوقطبی‌سازی هم ادامه می‌یابد

---