چرا دربارۀ نماز، روزه، حج و زکات، مرخصی داده شده ولی دربارۀ ولایت مرخصی داده نشده؟!

حجت الاسلام پناهیان:

• در روایت می‌فرماید: خدا به پنج چیز دستور داده است؛ نماز، زکات و روزه و حج و ولایت ولیکن هیچکدام مانند ولایت مورد تأکید قرار نگرفته است.(بُنِیَ الْإِسْلَامُ‏ عَلَى خَمْسٍ‏ عَلَى الصَّلَاةِ وَ الزَّکَاةِ وَ الصَّوْمِ وَ الْحَجِّ وَ الْوَلَایَةِ وَ لَمْ یُنَادَ بِشَیْ‏ءٍ کَمَا نُودِیَ بِالْوَلَایَةِ فَأَخَذَ النَّاسُ بِأَرْبَعٍ وَ تَرَکُوا هَذِهِ یَعْنِی الْوَلَایَةَ؛ کافی/2/1)

• در روایت دیگری می‌فرماید: در آن چهار فریضه مرخصی هست، اما در این یک فریضه(ولایت) مرخصی نیست (امام صادق(ع): إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ فَرَضَ عَلَى خَلْقِهِ خَمْساً فَرَخَّصَ فِی أَرْبَعٍ‏ وَ لَمْ یُرَخِّصْ فِی وَاحِدَة؛ کافی/2/22)

• یعنی چه که ترخیص یا اجازه‌ای برای کم گذاشتن از آن چهار فریضه داده شده است؟!! مثلاً وقتی انسان پول ندارد، زکات برداشته می‌شود. یا وقتی پول ندارد به حج واجب نیست. یا اگر کسی خواب بماند و نمازش قضاء شود، قابلیت اداء شدن دارد یا اینکه اگر کسی خیلی مریض ‌شود، لازم نیست روزه بگیرد، خُب اینها اشکالی ندارد. اما در ارتباط با ولایت هیچ‌وقت گفته نمی‌شود: «خُب اشکال ندارد!» چرا؟ چون ولایت یک مسألۀ قلبی است و به هیچ‌وجه نمی‌شود گفت: «خدایا! من ولایتم کم است؛ مرا معذور بدارید!» در قلب، محدودیتی برای تکلیف انسان نیست.

منبع: مدرسۀ علمیۀ دارالحکمة، کلاس انسان‌شناسی، جلسه 5